پنج شنبه, 29 فروردين 1398 - Thursday 18 April 2019

"هرند شهری تاریخی است." این جمله ای است که بارها و بارها تکرار می کنیم و این از تکرار های دلنشین و افتخار آفرین است. اما این تاریخ باید حفظ شود و جلوه و نمود پیدا کند. خواسته مردم این شهر نیز همین است. چه پیرها که خود تاریخ هایی در سینه پنهان دارند و چه جوانان که جویای هویت اند تا به شهر کهن خود افتخار کنند.
هرند اما، شهری کویری است و یکی از شاخص ترین نشانه هایی که از منظر عمومی شهرهای کویری را از دیگر شهرهای ایران متمایز می سازد وجود بادگیرهای متنوع آن است و هرند نیز با همین شاخصه از دیگر نقاط شرق استان اصفهان متمایز شده است.
ساخت نماد بادگیر در میدان جوان که با سرمایه گذاری شهرداری هرند و معماری بومی و سنتی در حال انجام است، اقدامی ارزشمند در جهت معرفی این شاهکار منحصر به فرد به عموم است.
شهردار هرند این رابطه گفت: برای ما بسیار اهمیت داشت که نمادی در شهر بسازیم که هم معرف شهر باشد و هم با بافت تاریخی و سنتی آن سنخیت داشته باشد. لذا این بنا را در میدان جوان – که بافت سنتی را به  بافت جدید شهر وصل می کند- در حال ساخت است.
مومنیان، معمار و پیمانکار این بادگیر به خبرنگار ما گفت: این بنا ضمن این که نمادی برای شهر است، کارایی یک بادگیر را نیز دارد.  

بادگیر چیست؟!
بیشتر بادگیریها در ایران به فضاهای مسکونی وآب انبارها تعلق دارند که تعداد آن ها در این بناها بین 1 تا 6 عدد متغیر است. بناهایی نظیر خانه های قدیمی و آب انبارهای هرند نیز از جمله فضاهای دارای بادگیر هستند که غالب آن ها به سبک چهارطرفی ساخته شده اند که در این چهار سو دارای چشمه می باشند و ساختمان آن از لحاظ معماری از سایر انواع بادگیرها پیچیده تر است. به همین دلیل می توان آنرا نوع برجسته ای از پدیده های هنر معماری به حساب آورد.
 بادگیر در قدیم به عنوان وسیله ای برای تهویه وتبدیر آب استفاده و بر حسب سرعت و جهت باد طراحی می شده اند. این بناها سیستم تنفسی شهر نیز به حساب می آمده اند. در واقع بادگیرها برج هایی هستند که با توجه به نحوۀ ساختمانِ ویژه ی خود، از مصادیق بارز انرژی پاک محسوب می شوند و شرایطی را پدید می آورند تا جریان هوا در داخل ساختمان برقرار شود. مصالح ساختمان بادگیریها معمولاً از آجر، خشت خام ، گل وچوب می باشد. بادگیر از 4 بخش اصلی بدنه، قفسه، تیغه ها وسقف ساخته شده اند. عرض بین 2 تیغه را اصطلاحاً چشمه می نامند که بین 40 تا 60 سانتیمتر است و تعداد چشمه های هر طرف بادگیر بین 3 تا 11 چشمه است.

درباره نماد بادگیر میدان جوان
بادگیر میدان جوان از نوع بادگیر عمارتی می باشد و در معماری آن از بادگیر خانه ی تاریخی فصیحی ها و بادگیر دو طبقه خانه تاریخی ناظم زاده الهام گرفته شده است.
در ساخت این المان پس از خاکبرداری به عمق 2 متر و تسطیح آن، کف بنا را با بتون مِگر پوشانده و روی آن را روکش پلیمر می زنند. سپس اقدام به اجرای فونداسیون و نصب بولت جهت ستون های اصلی بادگیر می پردازند و در آن بتون عیار 300 می ریزند. بعد از این مراحل نوبت  به اجرای سقف و ستون ها با تیرچه و میلگرد 18 و بتون عیار 300 است.
برج این بادگیر دارای 50/3 متر طول، 2 متر عرض و 50/12 متر ارتفاع است و سازه ی آن آهن دوبله می باشد که روی چهار بولت 50×50 نصب شده است. دیوارهای برج 40 سانتیمتر قطر دارد که سازه ی آهنی را کاملاً پوشانده و اثری از آهن به جای نگذاشته است. در ارتفاع پنج متری برج از چوب هایی استفاده شده که زیبایی بادگیر را بیشتر می کند. این چوب ها در قدیم برای کلاف کردن چهار دیوار بادگیر استفاده می شده و نگهدارندۀ تیغه های چشمه و مکعب داخل برج بوده است وچوب های اضافه ای که از بادگیر بیرون زده بودند به نوعی کاربرد داربست نیز داشته اند و در کار تعمیرات به آنها کمک می کرده اند. لذا در این پروژه چوب نه برای استحکام بلکه برای زیبایی و شباهت با بادگیرهای قدیمی به کار برده شده است. بر روی پشت بام بادگیر یک کلاهک ایجاد شده که بیشتر کار خروجی هوای اطاق پایین را انجام می دهد و به نوعی دودکش است.
برای آجرکاری این بنا از چند روش سنتی استفاده شده است. آجرکاری معقِّلی کهدر لچک بالای پنجره های هلالی اطاق به کار رفته و آجرکاری مشبکی که در  نرده های پله و ایستگاه  انجام شده است از جمله این روش هاست. همچنین آجرکاری پنجره های هلالی سرداب از با استفاده ازآجرهای با لعاب فیروه ای و به صورت مشبکیِ گره ای است بدنه های بالای برج بادگیر نیز از آجرکاری به سبک حصیری ترنجی بهره برده است. در قسمت بالای بادگیر 22 چشمه وجود دارد که آهنکشی و سپس با گچ مرغوب با ترکیب خاک اره (جهت مقاوم سازی گچ  در مقابل باران و رطوبت) پوشانده شده است.

 

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

آخرین اخبار